IBM Cognos — opinie, raporty i integracje

Czym jest IBM Cognos i dla kogo powstał?

IBM Cognos Analytics to produkt klasy Business Intelligence (BI) do analizy danych i prezentowania wyników. Jest przeznaczony dla rozwijających się zespołów, rosnących firm i dużych organizacji.¹ Zespoły finansowe mogą konsolidować dane spółek zależnych, uczelnie przygotowywać raporty, a instytucje publiczne monitorować wydatki i zgodność.² Dokumentacja wersji 11.1 wymienia cztery role licencyjne: Analytics Administrator, Analytics Explorer, Analytics User i Analytics Viewer³.

Każde z tych zastosowań stawia produktowi inne wymagania. Zespół finansowy musi ustalić, które dane spółek trafią do wspólnego raportu; uczelnia – kto raport przygotuje i odbierze. Instytucja publiczna powinna osobno opisać wymagania dotyczące wydatków i zgodności, bo dotyczą odmiennych pytań analitycznych.
Rosnąca firma musi z kolei ustalić, czy raportuje jeden zespół, czy dane trzeba uzgadniać między jednostkami. Taki podział pozwala ocenić dopasowanie IBM Cognos Analytics do procesu, zamiast wybierać produkt wyłącznie dlatego, że należy do kategorii BI¹.

Funkcje IBM Cognos

IBM Cognos Analytics łączy raportowanie, interaktywne dashboardy i analizę predykcyjną. Umożliwia przygotowywanie raportów dla zespołów i interesariuszy, także z dużych zbiorów danych pochodzących z wielu źródeł.² Raport dla określonego odbiorcy służy innemu celowi niż dashboard do przeglądania wskaźników. IBM potwierdza co najmniej trzy formaty wyników raportów: PDF, Microsoft Excel i CSV⁴.

• Dashboardy, wizualizacje i prognozy. Produkt oferuje interaktywne dashboardy, wizualizacje, prognozowanie i modelowanie predykcyjne, czyli tworzenie modeli przewidujących wyniki na podstawie danych.² Przed przygotowaniem prognozy nadal trzeba ustalić, które wskaźniki zobaczą odbiorcy.
• Asystent AI. Pozwala zadawać pytania w języku naturalnym oraz tworzyć wizualizacje i dashboardy na żądanie.² To inny sposób pracy niż przygotowanie raportu dla wcześniej określonej grupy interesariuszy.
• Funkcje analityczne i tworzenie treści. Zestawienie funkcji wskazuje wykrywanie wzorców, raporty ad hoc, obsługę wielu języków oraz interfejs „przeciągnij i upuść”.⁵ Raport ad hoc odpowiada na doraźne pytanie, nie zastępuje stałego harmonogramu raportowania.

IBM Cognos Analytics pozwala zarówno przygotowywać raporty dla wskazanych odbiorców, jak i samodzielnie analizować dane. Przy wyborze warto rozstrzygnąć, czy organizacja potrzebuje głównie cyklicznych raportów, interaktywnych dashboardów, czy obu form prezentowania wyników.
Dokumentacja wersji 11.2 wymienia pięć ról licencyjnych; Analytics User tworzy analizy, a Analytics Viewer przegląda gotowe treści⁶.

Ile kosztuje IBM Cognos?

W publicznym cenniku IBM Cognos Analytics pojawiają się kwoty w EUR, ale nie każdą można powiązać z planem, jednostką licencji i okresem rozliczenia.⁷ Nie każda pozycja tabeli oznacza więc miesięczną cenę za użytkownika.
Plan Standard w publicznym cenniku IBM zaczyna się od 10,60 USD miesięcznie za jednego upoważnionego użytkownika Standard⁸.

Plany i abonamenty

Plan z podstawowymi funkcjami kosztuje od 10,60 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika. Wariant z raportowaniem i eksploracją klasy enterprise zaczyna się od 42,40 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika.⁷ Pozostałe kwoty to pozycje cennika, nie ceny przypisane nazwanym planom⁸.

Dane w tabeli: 7,8,9,10

Opłaty dodatkowe i wdrożenie

Kwoty IBM są orientacyjne, różnią się zależnie od kraju i nie uwzględniają odpowiednich podatków ani ceł.⁷ Całkowity koszt zależy od kraju zakupu, należnych obciążeń i wybranej subskrypcji. Podane stawki nie są wyceną wdrożenia.
Podstawowa stawka VAT w Polsce wynosi 23%, choć jej zastosowanie przy konkretnym zakupie zależy od zasad opodatkowania¹¹.

How much does IBM Cognos cost?

Publiczna cena wariantu Standard IBM Cognos Analytics zaczyna się od 10,60 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika Standard. Po 1 roku subskrypcja odnawia się po cenie obowiązującej w chwili odnowienia; promocja nie obejmuje odnowień.⁷ Stawki promocyjnej nie można więc przenosić na kolejny rok rozliczenia⁸.

Wersje, limity i sposób udostępniania IBM Cognos

IBM Cognos Analytics można uruchomić w chmurze, lokalnie lub w środowisku hybrydowym. Model wdrożenia to osobna kwestia niż model licencjonowania.⁹ Wariant SaaS działa w środowisku wielodostępnym zarządzanym przez IBM. Oprogramowanie można również wdrożyć lokalnie albo na wybranej infrastrukturze IaaS, udostępnianej jako usługa.⁷
Wybór środowiska określa, kto nim zarządza, lecz sam nie ustala liczby uprawnionych użytkowników. IBM oferuje wariant Cognos Analytics on Cloud On-Demand na 30-dniowy bezpłatny okres próbny¹².

• Licencje użytkowników i serwera. Licencje Authorized User zależą od przypisanej roli, natomiast serwerowe opierają się na jednostkach PVU. W Cloud Pak for Data dostępny jest wariant VPC, rozliczany według wirtualnych rdzeni procesora.¹³ Porównanie modeli wymaga uwzględnienia zarówno ról, jak i jednostki licencyjnej.
• Udostępnianie treści. Raport, dashboard lub prezentację danych typu story można udostępnić przez adres URL.¹⁴ Samo przekazanie adresu nie zastępuje ustalenia uprawnień odbiorcy wynikających z jego roli i licencji.
• Skala środowiska. Opis produktu nie podaje liczbowego limitu użytkowników, rozmiaru modelu ani częstotliwości odświeżania danych.¹ Parametrów tych nie należy uznawać za jednakowe w każdej konfiguracji.

IBM Cognos Analytics jest także komponentem Cloud Pak for Data.⁷ Przy porównywaniu SaaS z instalacją lokalną trzeba osobno zestawić zarządzanie środowiskiem, role użytkowników i jednostkę licencyjną.
Według zasad IBM dotyczących licencjonowania podpojemnościowego 1 VPC odpowiada 1 procesorowi wirtualnemu (vCPU)¹⁵.

Integracje IBM Cognos

IBM Cognos Analytics łączy się ze źródłami danych w 2 typach środowisk: chmurowych i lokalnych.¹⁴ Warto rozdzielić trzy kwestie: skąd pochodzą dane, z jakimi produktami IBM współpracuje platforma oraz jakie operacje obsługuje programowo przez API.

• Źródła danych. Organizacja korzystająca z chmury i infrastruktury lokalnej potrzebuje połączeń z obu środowisk. Położenie źródła nie przesądza jednak, który konektor pasuje do konkretnego systemu firmy¹⁶.
• Produkty IBM. Zestawienie funkcji podaje 3 integracje: z IBM Knowledge Catalog, IBM Watson Studio i IBM SPSS Modeler.¹⁰ To osobne produkty, nie plany IBM Cognos Analytics.
• REST API. IBM Cognos Analytics udostępnia REST API – interfejs, przez który aplikacje komunikują się za pomocą żądań sieciowych. Zestawienie ocenia jego zakres jako węższy niż w Microsoft Power BI.¹⁰ Różnica ma znaczenie przy integracjach wymagających operacji programowych.

Integracje IBM Cognos Analytics obejmują źródła w 2 środowiskach, wymienione produkty IBM oraz REST API. Przy planowaniu automatyzacji trzeba ocenić zakres API niezależnie od dostępności źródeł danych¹.

Wdrożenie i wsparcie IBM Cognos

W materiale IBM o IBM Cognos Analytics on Cloud jeden klient zadeklarował, że jego zespół IT zyskał 25% więcej czasu na projekty strategiczne.¹⁴ To doświadczenie konkretnej organizacji, nie parametr usługi ani gwarancja wyniku.
Liczba dotyczy zmiany w wykorzystaniu czasu pracy. Nie określa terminu uruchomienia produktu, zakresu wsparcia ani oszczędności finansowych.

• Ocena wdrożenia. Wskaźnik 25% może być punktem odniesienia dla organizacji, która chce zmniejszyć nakład pracy IT przy obsłudze środowiska analitycznego. We własnym wdrożeniu trzeba porównać zadania IT sprzed uruchomienia usługi z tymi, które pozostały po uruchomieniu¹⁷.
• Ocena wsparcia. Deklarowane 25% więcej czasu na projekty strategiczne nie mierzy dostępności pomocy technicznej. Odpowiedzialność za środowisko, obsługę zgłoszeń i warunki umowne trzeba ocenić osobno.

Wynik 25% opisuje doświadczenie jednego klienta, a nie zobowiązanie dostawcy. Przy zakupie należy odróżnić ten przykład od warunków wdrożenia i wsparcia wybranej usługi.

Co IBM Cognos robi inaczej niż konkurencja?

Przytoczone porównanie wskazuje, że IBM Cognos Analytics kładzie nacisk na kontrolowane raportowanie enterprise, audytowalność i natywne rozsyłanie spersonalizowanych raportów.¹⁸ Ma to znaczenie, gdy odbiorcy potrzebują różnych zakresów danych, a organizacja kontroluje dostęp. O wyborze decyduje wtedy nie tylko prezentacja wyników, lecz także sposób zarządzania danymi i uprawnieniami.
Dokumentacja IBM wskazuje dwa sposoby dystrybucji raportów personalizowanych funkcją bursting: pocztą elektroniczną i do folderu¹⁹.

• Spójność danych. Scentralizowane zarządzanie i certyfikowane modele danych pomagają zachować spójność raportów.⁹ Certyfikowany model jest zatwierdzoną podstawą analiz. Zespoły korzystające ze wspólnych wskaźników muszą ustalić, kto go utrzymuje, oraz uwzględnić 2 kanały dystrybucji raportów personalizowanych: e-mail i folder¹⁹.
• Kontrola dostępu i audyt. Produkt zapewnia szczegółową kontrolę dostępu i ścieżki audytu, czyli zapis działań umożliwiający odtworzenie pracy w systemie.⁹ Uprawnienia trzeba powiązać z rolami odbiorców; dokumentacja wersji 11.1 wymienia 4 role licencyjne³.

Te cechy mają znaczenie tam, gdzie zarządzanie raportami jest równie ważne jak ich tworzenie. Nie znaczy to, że każdy mechanizm występuje wyłącznie w IBM Cognos Analytics. Decyzję należy oprzeć na wymaganiach dotyczących modeli, dostępu i 2 wskazanych sposobów dystrybucji¹.

Plusy i minusy IBM Cognos

Użytkownicy IBM Cognos Analytics deklarują chęć polecania i odnawiania produktu. Porównania oraz audyty wskazują zarazem ograniczenia ważne przy modelowaniu i utrzymaniu środowiska. W zestawieniu Info-Tech zamiar odnowienia osiągnął 89 pkt²⁰. Odpowiedzi respondentów nie gwarantują wyniku wdrożenia.

Jak audyt kont i ról wpływa na rozliczenie IBM Cognos Analytics?

Audyt kont i ról w IBM Cognos Analytics pozwala ustalić, które konta i uprawnienia powinny pozostać w rozliczeniu. W przykładzie usunięcie nieaktywnych kont, a potem zmiana ról odbiorców raportów obniżyły koszt z 29 680 USD/miesiąc do 18 550 USD/miesiąc.¹³ To wynik przykładowego porządkowania, nie stawka gwarantowana każdej organizacji.

Nieaktywne i zdublowane konta: 12–30% nazwanych użytkowników w pierwszym przeglądzie

Podczas pierwszego przeglądu audyty licencji wykazują nieaktywne, zdublowane lub nieaktualne konta stanowiące 12–30% nazwanych użytkowników.¹³ Nazwany użytkownik to osoba z przypisanym kontem; samo konto nie dowodzi, że nadal korzysta z produktu.
Dopiero po przeglądzie tych przypadków można ocenić przypisane role. Podany zakres procentowy opisuje wyniki audytów, nie stały limit kont w IBM Cognos Analytics.

Przykład porządkowania ról: od 29 680 USD/miesiąc do 18 550 USD/miesiąc

Przykład pokazuje dwie kolejne zmiany w miesięcznym rozliczeniu: z 29 680 USD przed porządkowaniem do 26 500 USD po usunięciu kont, a następnie do 18 550 USD po zmianie ról¹³.

Dane w tabeli: 13

Usunięcie kont i zmiana ról dają w tym przykładzie osobne efekty. Koszt spada najpierw do 26 500 USD/miesiąc, a po zmianie ról do 18 550 USD/miesiąc. Przy rozliczaniu nazwanych użytkowników przegląd aktywności nie wystarcza; liczą się również role osób, które nadal odbierają raporty.

IBM Cognos i raportowanie ILMT: 2240 PVU wobec 4480 PVU w przykładowej konfiguracji

W przykładowej konfiguracji IBM Cognos raportowanie podpojemności przez IBM License Metric Tool (ILMT) oznacza rozliczenie 2240 PVU. Bez ILMT pełna pojemność wymaga 4480 PVU.¹³ PVU, czyli Processor Value Units, to jednostki tego modelu licencjonowania. Porównanie dotyczy konkretnej konfiguracji i wymaganej liczby jednostek, nie ceny licencji ani limitu działania produktu.

Dane w tabeli: 13

Co zmienia raportowanie podpojemnościowe w odstępach najwyżej kwartalnych?

Raportowanie przez ILMT jest warunkiem wyceny podpojemnościowej i powinno odbywać się nie rzadziej niż co kwartał.¹³ W przykładzie różnica wynosi 2240 PVU. Nie jest to kwota oszczędności, bo PVU nie wyraża ceny w walucie.
Przy ocenie tego modelu trzeba uwzględnić zarówno liczbę jednostek do rozliczenia, jak i obowiązek regularnego raportowania. Niższa liczba PVU nie wynika bezwarunkowo z samej licencji.

Migracja z IBM Cognos Business Intelligence do IBM Cognos Analytics przy aktywnym wsparciu

Klienci IBM Cognos Business Intelligence z aktualną umową wsparcia mogą przejść na IBM Cognos Analytics bez dodatkowej opłaty za samo przejście.¹⁴ Nie jest to równoznaczne z zakupem nowej licencji ani odnowieniem wygasłego wsparcia.
Historyczny cennik nowych licencji obejmował 12 miesięcy subskrypcji i wsparcia²⁵.

Kiedy przejście nie wymaga dodatkowej opłaty?

IBM stawia warunek: umowa wsparcia dla IBM Cognos Business Intelligence musi być aktualna.¹⁴ Jej status ma większe znaczenie niż sama nazwa używanej wersji. Brak dodatkowej opłaty dotyczy przejścia, nie określa kosztu prac migracyjnych; historyczne nowe licencje wskazanych pozycji obejmowały 12 miesięcy wsparcia²⁵.

Jak odróżnić tę ścieżkę od historycznych licencji IBM Cognos Business Intelligence i Cognos Express z 12 miesiącami utrzymania?

Historyczny cennik dystrybutora wymienia pozycje administratora, eksploratora i architekta pod nazwą IBM Cognos Analytics oraz osobne pozycje IBM Cognos Express. Nowe licencje wskazanych pozycji obejmują 12 miesięcy subskrypcji oprogramowania i wsparcia.²⁵ Poniższe stawki pomagają rozpoznać historyczną pozycję licencyjną.
Udział utrzymania w cenie nowej licencji nie jest dodatkową opłatą doliczaną do zakupu²⁶.

Dane w tabeli: 25,26

O uprawnieniach decydują nazwa posiadanej licencji, jej jednostka i status wsparcia. Historyczna cena 15 536 EUR za nową licencję Cognos Analytics Admin nie jest na przykład ceną przejścia na IBM Cognos Analytics.

Masowa dystrybucja raportów w IBM Cognos Analytics: bursting i agenci w wersji 12.1.3

IBM Cognos Analytics pozwala planować raporty, wysyłać je e-mailem i korzystać z burstingu, czyli dostarczać odbiorcom spersonalizowane partie raportu.¹⁰ Dokumentacja wymienia 2 sposoby dystrybucji takich raportów: pocztę elektroniczną i folder¹⁹.
Dystrybucja dotyczy gotowych wyników; agenci raportowania pomagają natomiast w pracy nad danymi i raportami.

Planowanie, wysyłka e-mailem i personalizacja raportów dla odbiorców

Przy masowym raportowaniu trzeba ustalić, kiedy raport powstanie, jak dotrze do odbiorcy i jaki zakres danych będzie zawierał. Bursting personalizuje partie raportu. Dokumentacja wskazuje 2 sposoby ich dystrybucji: pocztą elektroniczną i do folderu¹⁹. Organizacja wysyłająca wyniki różnym grupom musi określić odbiorców i przypisane im dane.
Mechanizm dostarczania sam nie przesądza, czy dane wejściowe i reguły personalizacji spełniają wymagania raportowe.

Które powtarzalne zadania automatyzują agenci raportowania dodani w wersji 12.1.3?

Agenci raportowania dostępni przez asystenta AI automatyzują powtarzalne procesy i pomagają agregować dane. W wersji IBM Cognos Analytics 12.1.3 dodano również konwersacyjną interakcję z danymi i automatyzację tworzenia raportów.¹ Opis agentów nie wskazuje, by zastępowali planowanie wysyłki lub bursting.
Produkt obejmuje także samoobsługowe modelowanie danych, raportowanie, dashboardy i analizy wspomagane AI.² Przy wyborze warto oddzielnie ocenić przygotowanie danych, tworzenie raportu i jego dystrybucję.

Opinie klientów o IBM Cognos

Dla kogo jest IBM Cognos, a dla kogo nie?

IBM Cognos Analytics jest kierowany do mniejszych zespołów potrzebujących analiz na żądanie oraz do organizacji szukających skalowalnego raportowania enterprise.⁷ Ważniejszy od samej wielkości firmy jest zakres pracy z danymi. Ceny wskazanych wariantów zaczynają się od 10,60 USD i 42,40 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika⁷.

Sprawdzi się, jeśli

• Mniejszy zespół potrzebuje analiz na żądanie. IBM kieruje plan z podstawowymi funkcjami do takich zespołów i firm nastawionych na szybkie wdrożenie.⁷ Cena Standard zaczyna się od 10,60 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika⁸.
• Organizacja potrzebuje skalowania. Plan obejmujący raportowanie i eksplorację klasy enterprise jest przeznaczony dla organizacji szukających skalowalnego rozwiązania.⁷ Cena Premium zaczyna się od 42,40 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika⁸.
• Raportowanie podlega kontroli. Według porównania IBM Cognos Analytics odpowiada potrzebom branż regulowanych, w których liczą się precyzja raportowania finansowego i audytowalność.¹⁸ Dokumentacja wersji 11.2 wymienia 5 ról licencyjnych⁶.

Poszukaj gdzie indziej, jeśli

• Potrzeba ogranicza się do prostego dashboardu. Warto wtedy zestawić wymagany sposób prezentacji danych z zakresem Standard, zamiast z góry wybierać raportowanie klasy enterprise. Cena Standard zaczyna się od 10,60 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika⁸.
• Priorytetem jest inny model pracy. Organizacja, która nie potrzebuje analiz na żądanie ani skalowalnego raportowania, powinna dobrać narzędzie do swojego procesu. Dla porównania Premium z raportowaniem i eksploracją zaczyna się od 42,40 USD miesięcznie za uprawnionego użytkownika⁸.

Alternatywy dla IBM Cognos

IBM Cognos Analytics warto porównywać z innymi produktami przez pryzmat zadania: raportowania, dashboardów, analizy statystycznej lub udostępniania wyników. Wśród alternatyw są Microsoft Power BI, Oracle Analytics Cloud, Metric Insights, Board BI, IBM SPSS Statistics, Zoho Analytics i Google Analytics 360.^{5,9,20,21,27,28} Obecność w jednym zestawieniu nie oznacza takiego samego zakresu funkcji ani modelu licencji.

Dane w tabeli: 4,5,8,9,12,19,20,21,27,28

• Raporty i dashboardy. Microsoft Power BI, Oracle Analytics Cloud, Metric Insights, Board BI i Zoho Analytics pomagają porównać sposoby przygotowywania i udostępniania analiz. Cenowym punktem odniesienia dla Cognos jest Standard od 10,60 USD miesięcznie za użytkownika⁸.
• Inny cel analizy. IBM SPSS Statistics warto rozpatrywać osobno, gdy pierwszeństwo mają zadania statystyczne, a Google Analytics 360 – gdy decyduje rodzaj analizowanych danych. Zastosowanie mówi więcej niż samo zestawienie nazw; Cognos udostępnia wyniki raportów w co najmniej 3 formatach: PDF, Excel i CSV⁴.

Najczęstsze pytania o IBM Cognos

IBM Cognos Analytics służy do analizy danych i przygotowywania raportów w co najmniej 3 formatach wynikowych: PDF, Microsoft Excel i CSV⁴. Sposób zakupu zależy od wyboru samego produktu, wdrożenia przez Cloud Pak for Data albo niestandardowego osadzania. Cena produktu nie jest wyceną wdrożenia.

What is IBM Cognos used for?

IBM Cognos Analytics pozwala pracować z danymi i przedstawiać wyniki odbiorcom. Raporty można uzyskać w co najmniej 3 formatach: PDF, Microsoft Excel i CSV⁴. Przy wyborze trzeba odróżnić analizę w produkcie od wdrożenia przez Cloud Pak for Data oraz niestandardowego osadzania analiz we własnym środowisku.

Czy IBM Cognos Analytics ma bezpłatny plan, czy tylko okres próbny?

IBM Cognos Analytics oferuje bezpłatny okres próbny.² Wariant Cognos Analytics on Cloud On-Demand można wypróbować przez 30 dni¹². Według porównania produkt nie ma stałego bezpłatnego planu, a ceny wdrożenia przez Cloud Pak for Data i niestandardowego osadzania podlegają negocjacji.¹⁰ Okres próbny służy ocenie produktu, nie jest bezterminowym wariantem korzystania z niego.

Jesteś producentem albo widzisz nieaktualną informację? Zgłoś poprawkę — odpowiadamy w ciągu 7 dni roboczych.